maandag 21/08/2017

Top Header

Talen

Monetair experiment in India

Van alle groeilanden beschikt India over een economie met veel groeipotentieel. In 2016 groeide de economie er met 7,5%. De algemene verwachting is dat de groei dit jaar ook sterke cijfers zal optekenen. De risico's die daarop een domper kunnen zetten, zijn voorlopig onder controle (vertraging in China, renteverhogingscyclus). De beleidsmakers zullen uiteraard nog aanzienlijke problemen moeten wegwerken. Zo is de infrastructuur in India erbarmelijk, het bedrijfsklimaat gehinderd door bureaucratische lasten en bovendien is er veel corruptie. Verder brengt de wereldwijde tendens naar protectionisme uitdagingen mee voor de verdere groei van India.

Demonetisatie

De Indiase politici hebben ingezien dat een aantal problemen moest worden aangepakt. Dat leidde tot een reeks hervormingen in het land. Daartoe behoort de langverwachte belastinghervorming die het Indiase parlement vorige zomer goedkeurde. De hervorming van die zogenaamde Goods and Services Tax (GST) moet leiden tot een eenvoudig, uniform belastingtarief dat aantrekkelijk is voor investeerders en de belastingdruk bij zowel producenten als consumenten in India verlaagt. Een controversiëlere ingreep was de ongeldigverklaring van de grootste coupures van de Indiase munt. Op 8 november verklaarde Modi, de eerste minister van India, alle biljetten van 500 rupees (6,8 euro) en 1000 rupees (13,6 euro) ongeldig vanaf middernacht. De beleidsmakers waren ervan overtuigd dat die maatregel een rem zou zetten op de schaduweconomie en de financiering van illegale praktijken en terrorisme.

Een zware schokgolf

Doordat de twee coupures 85% van alle bankbiljetten in omloop vertegenwoordigen, 90% van de betalingen nog in cash gebeuren en de aankondiging bovendien totaal onverwacht kwam, bracht de beslissing een zware schokgolf teweeg in de economie. Het tekort aan cash leidde tot paniek, verwarring, lange wachtrijen aan de banken en hinderde nadien in grote mate de economische activiteit. De PMI-index van het ondernemersvertrouwen daalde sterk op het einde van 2016, hoewel het in de maand oktober nog behoorlijk hoog was. De kredietverstrekking door commerciële banken zakte naar het laagste punt in dertig jaar. De vooropgestelde doelstellingen, namelijk een einde maken aan de schaduweconomie en het gebruik van cash geld in de economie afbouwen, waren ongetwijfeld zinvol op lange termijn. Toch was de demonetisatie zeker geen onverdeeld succes door de ernstige schade die de economie erdoor heeft geleden op korte termijn.

 

Ook in Europa

Het monetaire experiment heeft nog meer gevolgen. En India is niet het enige land dat experimenteert met het verminderen van de hoeveelheid cash in de maatschappij. Vorig jaar besliste de ECB bijvoorbeeld om niet langer briefjes van 500 euro te drukken en uit te geven, precies omdat ze wanpraktijken in de hand kunnen werken. Al zullen die wel een geldig betaalmiddel blijven en hun waarde ook behouden. Dat de hele wereld met interesse zal volgen wat het effect is van het demonetisatie-experiment op de Indiase economie, ligt voor de hand.